Normal do?uma ne oldu?

Dünya Sa?l?k Örgütü, kabul edilebilir sezaryen oran?n?n en fazla yüzde 15 oldu?unu vurguluyor. Türkiye’deki oran yüzde 38, ?stanbul genelinde ise yüzde 50.

Binlerce y?l do?um yapan ve yapt?ran kad?nlar, yani gebeler ve ebeler, son 300 y?ld?r i?in içine erkeklerin ve t?bb?n girmesiyle tamamen pasif bir yap?lanmayla kendilerini so?uk hastane odalar?nda buldular.
Ne oldu da do?umda aktif rol almaktan vazgeçip bedenleri üzerinde inisiyatifi kaybedip kontrolü kendi d???nda ba?ka birilerinin güvenli ellerine teslim ettiler? Art?k nas?l, nerede ve ne ?ekilde do?um yapacaklar?na karar vermiyor, veremiyorlar. Günümüz hastanelerinin sezaryen a??rl?kl?, so?uk ameliyathane odalar?nda, bebeklerinin do?umunu t?bbi bir giri?im olarak alg?l?yorlar.
Bizim ülkemizde durum böyleyken geli?mi? ülkelerde yani kad?n haklar? ve özgürle?mesi yolunda ilerlemi?, demokrasi gelene?inin oturmu? oldu?u ülkelerde kad?nlar do?umlar?n?, kendi seçtikleri, iyi yap?lanm??, alternatif do?um merkezi (ABC: alternatif birth center) gibi daha insani ko?ullar?n bir ev do?umu gibi düzenlendi?i yerlerde yapabiliyorlar. Kendilerini yabanc? gibi hissetmedikleri, çe?itli yöntemlerin sunuldu?u, seçme ?ans? verilen (suda do?um gibi), ailesinden istedi?i ki?ilerle beraber bir tür kutlama, ?enlik gibi ya?ad???, insanca do?um (humanized birth) yap?yorlar. Merkezde kendisi oldu?u için mahremiyet gibi temel ihtiyaçlar?n?n kar??land???, ses, ???k gibi rahats?z edici uyaranlardan uzak, güven içinde do?um yap?yorlar. Kendi yarad?l?? özelli?i olarak buna yetenekli oldu?unun fark?nda olarak, gebelik s?ras?nda ona güven veren bir e?itmenle, bedenini ve yüre?ini do?um için haz?rlama ?ans?n? da bularak. Ütopik bir ülkeden bahsetmiyorum. Kuzey Avrupa ülkeleri (Hollanda ,Danimarka vs.), Almanya, ?ngiltere ve Yeni Zelanda böyle bir yap?lanma içinde. Bu ülkeler sezaryen oranlar?n?n daha dü?ük ve anne ölümlerinin en az oldu?u yerler.
Dünyada güvenli ev ortam?nda normal do?um oranlar?n?n artt???, Epizyotomi gibi medikal giri?imlerin azald???na ili?kin ara?t?rma sonuçlar? var. Riskli olmayan (ters geli?, ço?ul gebelik, tansiyon yüksekli?i, ?eker, kalp hastal??? vb gibi durumlar?n olmad???) gebelerin ev ortam?nda do?umunun güvenli oldu?unu, bilimsel verilere dayanarak söyleyebiliriz.

Güvenli ev ortam?
Ülkemizde sezaryen oranlar? dünya genelinde üst s?ralarda. 2008 Türkiye Nüfus ve Sa?l?k Ara?t?rma (TNSA) verilerine göre Türkiye genelinde yüzde 38, ?stanbul’da ise yüzde 50 civar?nda. Yani her iki kad?ndan biri ameliyat oluyor. Özel hastanelerde bu oranlar neredeyse yüzde 100’e var?yor. Özel hastanelerde hasta iste?i sezaryeni art?r?yor. Giderek artan oranda, do?umun normal fizyolojik bir olgu oldu?una inanç azal?yor. Sezaryeni tercih eden kad?nlar, yap?lan bir ara?t?rmada özellikle do?umdan korktuklar? için sezaryen istediklerini bildirmi?ler. Do?um öncesi haz?rl?k a?amas?nda do?ru bilgilendirme ve haz?rlanma, tüm bunlarla ba?edebilme ?ans? verir. Dünya Sa?l?k Örgütü, kabul edilebilir sezaryen oran?n?n en fazla yüzde 15 oldu?unu vurguluyor. Bu de?erin üzerine ç?kmak, ayn? zamanda sezaryene ba?l? anne ölümleriyle kar??la?mak anlam?na geliyor.
Riskli olmayan gebeliklerde (ki bu en az yüzde 80 demektir) do?umlar, ev ortam?nda normal bir ?ekilde güvenle yap?labilir. Kad?n da merkezde oldu?u, aktif, güvenli, daha az müdahalenin oldu?u, do?al, kendili?inden, bebe?ini do?ar do?maz kucaklay?p besledi?i, hayat? boyunca büyük bir tatmin duygusuyla hat?rlayaca?? bir do?um ya?ayabilir.
Güvenli ev ortam? ?eklinde düzenlenmi? alternatif do?um merkezleri d???nda hastanelerin kad?nlar?n temel ihtiyaçlar?na cevap veren düzenlemelerle çok büyük farklar yaratabilirler. Örnek olarak da UNICEF’in ba?latt??? “Bebek Dostu Hastaneler” uygulamas?ndan esinlenebilirler. Amerika’da ba?lat?lan “Anne Dostu Hastaneler”i de hayata geçirebiliriz. 10 ad?mda anne dostu hastane olmak için bebek dostu hastane olma özelliklerini de ta??mak gerekiyor. Bu paketin içerisinde anneyi do?umun daha ba??ndan itibaren destekleyen, ona moral verip korkular?yla ba?etmesinde yard?mc? olan yak?nlar?n? do?um odas?na almak, ki?isel de?erlere ve kültürlere sayg? göstermek, klasik do?um pozisyonu olan s?rtüstü pozisyondan vazgeçmek (ki bu pozisyonun do?umu olumsuz etkileyebilece?i bilimsel olarak da kabul edildi), anneyi serbestçe dola?abilece?i ve kendi insiyatifini kullanarak pozisyon alaca?? aktif kat?l?m için te?vik etmek, anneye uygulanacak her türlü müdahale hakk?nda bilgi vermek ve lavman, t?ra?, erken su kesesi aç?lmas? gibi yarars?z ama do?umu zorla?t?ran giri?imlerden vazgeçmek yer al?yor. Ayr?ca sezaryen sonras? do?um konusunda bilgilendirip te?vik etmek de bu kriterlerin aras?nda. Bunun için öncelikle do?uma bak?? aç?m?z?n de?i?mesi gerekir. E?er sezaryen oranlar?m?z? dü?ürmek ve do?umu günümüz t?p teknolojisine ba??ml? halden ç?karmak istiyorsak, daha az müdahale, daha sa?l?kl? do?umlar hedefimizse de?i?im ba?lam?? demektir.

Bu yazıyı paylaş
Share on FacebookTweet about this on TwitterShare on TumblrPin on PinterestShare on Google+Print this pageEmail this to someone

Bir Cevap Yazın

This blog is kept spam free by WP-SpamFree.